زن و استقلال اقتصادى و مالى(1)

لِلرّجالِ نَصیبٌ مِمّا اكْتَسَبُوا وَ لِلنّسأِ نَصیبٌ مِمّا اكْتَسَبْنَ.(2)

مردان نصیبى از آنچه به‏دست مى‏آورند دارند و زنان نصیبى. (و نباید حقوق هیچ‏یك پایمال گردد.)

در تفسیر شریفِ اطیب البیان(3) در توضیحِ كلمه «نصیب» مى‏فرماید: چه از منافِع دنیوى به تجارت و كسب و زراعت و غیر اینها و چه از منافع اخروى از مثوبات به‏واسطه ایمان و تقوا.

مسأله: (نفقه زن بر مرد با شرایطش واجب است و) در استحقاق نفقه شرط نیست كه زن نیاز داشته باشد؛ بنابراین نفقه زن بر شوهرش واجب است گرچه زن از ثروتمندترین و بى‏نیازترین افراد باشد.(4)

سؤال: زنى چند سال قبل در خانه شوهر، علاوه بر انجام امور خانه‏دارى، فرش هم مى‏بافته و قیمت آن صرف در معاش و خرید لوازم خانه و تعمیرات خانه مى‏شده است. ضمناً جهیزیه‏اى با پول شیربها كه قبلاً از شوهر گرفته، به خانه شوهر برده است، كه بعضى از آنها فروخته شده و بعضى مستهلك شده و از بین رفته، فعلاً شوهرش مى‏خواهد او را طلاق دهد. آیا زنِ مزبور حقّى دارد یا نه؟

جواب: در فرض سؤال، اموالى كه ملكِ زن بوده، اگر شوهر بدون اذن او فروخته و صرف در تعمیر خانه یا لوازم دیگر كرده، ضامن است و فرقى در این نیست كه از جهیزیه فروخته باشد یا از اموالِ دیگرِ زن، اما اگر زن به شوهر اذن داده كه از اموال او بفروشد، و مجّاناً چیزى را براى خود بخرد، یا مال او در اثر استعمال از بین رفته باشد شوهر ضامن نیست و اما فرشى كه براى شوهر بافته، اگر به قصد مجّانى بوده، حقِ مطالبه اجرت ندارد. و اگر به امر شوهر و به عنوان اخذ اجرت بافته است، استحقاق اجرت دارد.(5)

سؤال: زید زوجه خودش را مطلّقه كرده است. قبل از این كه جریان طلاق پیش بیاید، زوجه را مطابق عرف محلّى كارگرىِ شالیزار، به كار واداشته است، بفرمایید آیا دستمزد زوجه، به زوج تعلّق مى‏گیرد یا به زوجه؟

جواب: مزد كارِ زوجه متعلّق به خود زوجه است و به زوج مربوط نیست، مگر این كه به او بخشیده باشد.(6)

برروی ادامه مطلب کلیک کنید

سؤال: زنى كه با اجازه شوهر جهت مردم به‏طور مزدى قالى بافته، آیا این مزد قالى به شوهر مى‏رسد یا مال خودِ زن است؟

جواب: اجرت قالى بافى، ملك خودِ قالى باف است، مگر آن كه قراردادى در بین باشد.(7)

سؤال: مردى همسرش را طلاق داده است، زن مى‏گوید خدمات من در خانه تبرّعى نبوده، لذا مطالبه اجرت المثل مى‏كند، آیا ادّعاى زن مسموع است یا خیر؟

جواب: از قضیّه مورد سؤال اطلاع ندارم، ولى به‏طور كلّى اگر زن به تقاضا و دستور شوهر كار كرده، و قصد تبرّع و مجّانى نداشته است، حق اجرت المثل دارد، و ادّعاى زن مسموع است، مگر این‏كه بیّنه بر خلاف اقامه شود.(8)

سؤال: زن كارمندى است كه با اجازه شوهر كار مى‏كند و حقوق مى‏گیرد، آیا مى‏تواند حقوق خود را بدونِ اجازه شوهر مصرف كند، یا صدقه دهد، یا هدیه به كسى بدهد، یا در تمام این موارد، اجازه شوهر لازم است؟

جواب: تصرّفاتِ زن در اموالِ خودش جایز و صحیح است. حتّى اگر شوهر نهى كند. بلى در نذر اگر مزاحم حقوقِ شوهر باشد، نذرِ زن باطل است و لازم است با اجازه شوهر باشد.(9)

سؤال: آیا زنِ شوهر دار مى‏تواند از مال شخصى خود در موارد تبرّع بدون اجازه شوهر استفاده كند؟

جواب: اشكالى ندارد.(10)


1- تفسیر نمونه، ج 17، ص 314.
2- نسأ، 32.
3- اطیب البیان، ج 4، ص 68.
4- تحریرالوسیله، ج‏2، كتاب النكاح، فصل فى النفقات، مسأله 19 ؛ منهاج الصالحین حضرت آیه‏الله خوئى‏1؛ حضرت آیه‏الله سیستانى ، كتاب النفقات.
5- مجمع المسائل حضرت آیه‏الله گلپایگانى‏1، ج 2، ص 250، سؤال 664؛ جامع المسائل حضرت آیه‏الله فاضل، ج 1، ص 465، سؤال 1639.
6- جامع المسائل حضرت آیه‏الله فاضل، ج 1، ص 466، سؤال 1461؛ مجمع المسائل حضرت آیه‏الله گلپایگانى‏1، ج 2، ص 250، سؤال 666.
7- جامع المسائل حضرت آیه‏الله فاضل، ج 1، ص 466، سؤال 1641؛ مجمع المسائل، ج 2، ص 250، سؤال 666.
8- جامع المسائل حضرت آیه‏الله فاضل، ج 1، ص 466، سؤال 1644.
9- همان، سؤال 1043.
10- استفتائات جدید حضرت آیه‏الله مكارم، ج‏1، ص 236، سؤال 840.




برچسب ها: زن و استقلال اقتصادى و مالى،
داغ کن: داغ کن - کلوب دات کام
نوشته شده در تاریخ پنجشنبه 14 بهمن 1389 توسط حجت الاسلام والمسلمین محمد حسین زاده